Artikelen

Verwerking van tijd in productie en begrip bij afasiepatiënten

  • Annelies de Bruin Woonzorgconcern IJsselheem, locatie verpleeg- en revalidatiecentrum Myosotis
  • Roel Jonkers Afdeling Taalwetenschap, Center for Language and Cognition Groningen, Rijksuniversiteit Groningen

Samenvatting

In de afasieliteratuur is voor patiënten met een afasie van Broca veel verslag gedaan van inflectieproblemen bij verplaatste werkwoorden. Hierbij blijkt onder andere dat tijdsinflectie een probleem is. Als oorzaak voor deze problemen zijn onder meer syntactische stoornissen genoemd. Onlangs toonde Bastiaanse (2008) echter aan, dat de inflectieproblemen in de productie ook voorkomen als werkwoorden in de basispositie van de zin geproduceerd worden. De problemen zijn groter bij de productie van verleden-tijdsvormen dan bij de productie van tegenwoordige-tijdsvormen. In het huidige onderzoek wordt aangetoond dat er sprake is van een stoornis op het gebied van tijdsmarkering in zowel de productie als het begrip van regelmatige werkwoorden. Dit komt voor bij zowel patiënten met een afasie van Broca als bij patiënten met een afasie van Wernicke. De resultaten van een zinsaanvultaak voor de productie en een zinsbegripstaak voor het begrip worden besproken. Onderzochte werkwoordstijden zijn de onvoltooid tegenwoordige tijd en de onvoltooid verleden tijd, waarbij in de productie het werkwoord in de basispositie van de zin staat. De resultaten wijzen erop dat de verwerking van de onvoltooid verleden tijd in het algemeen moeilijker is dan de verwerking van de onvoltooid tegenwoordige tijd. Er zijn aanwijzingen voor de aanwezigheid van een centrale tijdsstoornis, waarbij de moeilijkheidsgraad van de betekenis van een werkwoordsvorm een rol lijkt te spelen. Het is daarom aan te raden om tijdsproductie en -begrip tijdens de behandeling van afasiepatiënten te trainen.
Gepubliceerd
2011-07-15
Sectie
Artikelen